एकादशी 2091 तारखा
प्रत्येक चांद्र पक्षातील अकरावा दिवस, विष्णूला समर्पित; वर्षात 24 एकादशी असतात, प्रत्येकीचे स्वतःचे नाव (अधिक मास असलेल्या वर्षात 26).
नवी दिल्ली, भारत साठी तारखा आणि वेळा
2091 मधील प्रत्येक एकादशी
| तारीख | नाव | तिथी | पारणे (दुसऱ्या दिवशी) |
|---|---|---|---|
| सोमवार, 1 जानेवारी 2091 | पौष पुत्रदा एकादशी | 21:00, 31 डिसेंबर – 22:26, 1 जानेवारी | 07:13 – 09:18 |
| सोमवार, 15 जानेवारी 2091 | षटतिला एकादशी | 01:43, 15 जानेवारी – 00:18, 16 जानेवारी | 07:14 – 09:20 |
| बुधवार, 31 जानेवारी 2091 | जया एकादशी | 16:32, 30 जानेवारी – 16:41, 31 जानेवारी | 07:08 – 09:19 |
| बुधवार, 14 फेब्रुवारी 2091 | विजया एकादशी | 11:57, 13 फेब्रुवारी – 11:40, 14 फेब्रुवारी | 06:59 – 09:13 |
| गुरुवार, 1 मार्च 2091 | आमलकी एकादशी · वैष्णव एकादशी: दुसऱ्या दिवशी | 09:08, 1 मार्च – 08:03, 2 मार्च | 13:43 – 16:02 |
| गुरुवार, 15 मार्च 2091 | पापमोचनी एकादशी | 00:13, 15 मार्च – 01:11, 16 मार्च | 07:33 – 08:53 |
| शनिवार, 31 मार्च 2091 | कामदा एकादशी | 22:15, 30 मार्च – 20:15, 31 मार्च | 06:11 – 08:40 |
| शनिवार, 14 एप्रिल 2091 | वरूथिनी एकादशी | 14:42, 13 एप्रिल – 16:43, 14 एप्रिल | 05:55 – 08:29 |
| रविवार, 29 एप्रिल 2091 | मोहिनी एकादशी · वैष्णव एकादशी: दुसऱ्या दिवशी | 08:00, 29 एप्रिल – 05:23, 30 एप्रिल | 13:38 – 16:17 |
| सोमवार, 14 मे 2091 | अपरा एकादशी | 06:53, 13 मे – 09:26, 14 मे | 05:30 – 08:13 |
| मंगळवार, 29 मे 2091 | निर्जला एकादशी | 14:57, 28 मे – 12:05, 29 मे | 05:24 – 08:10 |
| मंगळवार, 12 जून 2091 | योगिनी एकादशी | 23:51, 11 जून – 02:15, 13 जून | 13:45 – 16:32 |
| बुधवार, 27 जून 2091 | पद्मिनी एकादशी · अधिक मास | 20:08, 26 जून – 17:26, 27 जून | 05:25 – 08:13 |
| गुरुवार, 12 जुलै 2091 | परमा एकादशी · अधिक मास | 16:38, 11 जुलै – 18:22, 12 जुलै | 05:32 – 08:18 |
| गुरुवार, 26 जुलै 2091 | देवशयनी एकादशी | 00:57, 26 जुलै – 22:53, 26 जुलै | 05:39 – 08:22 |
| शनिवार, 11 ऑगस्ट 2091 | कामिका एकादशी | 08:39, 10 ऑगस्ट – 09:24, 11 ऑगस्ट | 05:48 – 08:27 |
| शुक्रवार, 24 ऑगस्ट 2091 | श्रावण पुत्रदा एकादशी · वैष्णव एकादशी: दुसऱ्या दिवशी | 07:00, 24 ऑगस्ट – 05:57, 25 ऑगस्ट | 13:40 – 16:15 |
| रविवार, 9 सप्टेंबर 2091 | अजा एकादशी | 23:38, 8 सप्टेंबर – 23:16, 9 सप्टेंबर | 06:03 – 08:33 |
| रविवार, 23 सप्टेंबर 2091 | पार्श्व एकादशी | 15:47, 22 सप्टेंबर – 16:01, 23 सप्टेंबर | 06:10 – 08:35 |
| मंगळवार, 9 ऑक्टोबर 2091 | इंदिरा एकादशी | 13:20, 8 ऑक्टोबर – 11:55, 9 ऑक्टोबर | 06:18 – 08:38 |
| सोमवार, 22 ऑक्टोबर 2091 | पापांकुशा एकादशी | 04:22, 22 ऑक्टोबर – 05:51, 23 ऑक्टोबर | 13:12 – 15:28 |
| बुधवार, 7 नोव्हेंबर 2091 | रमा एकादशी | 01:32, 7 नोव्हेंबर – 23:14, 7 नोव्हेंबर | 06:37 – 08:48 |
| बुधवार, 21 नोव्हेंबर 2091 | प्रबोधिनी एकादशी | 20:58, 20 नोव्हेंबर – 23:18, 21 नोव्हेंबर | 06:48 – 08:56 |
| गुरुवार, 6 डिसेंबर 2091 | उत्पत्ती एकादशी · वैष्णव एकादशी: दुसऱ्या दिवशी | 12:03, 6 डिसेंबर – 09:16, 7 डिसेंबर | 14:28 – 15:19 |
| शुक्रवार, 21 डिसेंबर 2091 | मोक्षदा एकादशी | 16:42, 20 डिसेंबर – 19:18, 21 डिसेंबर | 07:09 – 09:13 |
कसे करतात
एकादशीला धान्याचा उपवास, विष्णूची पूजा, आणि दुसऱ्या दिवशी सकाळी हरिवासरानंतर पारणाच्या वेळेत उपवास सोडणे.
हे व्रत का केले जाते
एकादशी हे वैष्णव परंपरेतील सर्वाधिक पाळले जाणारे व्रत आहे. पद्म पुराण वर्षातील प्रत्येक एकादशीला तिचे स्वतःचे नाव आणि कथा देते, जी श्रीकृष्णांनी युधिष्ठिराला सांगितली, आणि हा दिवस भगवान विष्णूंना प्रिय असल्याचे सांगते. व्यवहारात हा महिन्यातून दोनदा संयमाचा दिवस आहे: हलका आहार, अधिक प्रार्थना, आणि खाण्यापिण्याकडे व बोलण्याकडे लक्ष.
व्रताची विधी, टप्प्याटप्प्याने
- आदल्या दिवशी, दशमीला, सूर्यास्तापूर्वी एकदाच हलके जेवण, भाताशिवाय.
- एकादशीला पहाटे स्नान, भगवान विष्णू किंवा श्रीकृष्णांसमोर दिवा आणि फुले, आणि आदल्या दिवशी तोडलेली तुळशीची पाने (परंपरेनुसार एकादशीला तुळस तोडत नाहीत).
- ॐ नमो भगवते वासुदेवाय किंवा विष्णुसहस्रनामाचा जप, आणि त्या एकादशीची कथा वाचणे किंवा ऐकणे.
- शक्तीनुसार दिवसभर व रात्री उपवास; अनेक जण रात्री कीर्तन किंवा भजन करतात.
- द्वादशीला पारणाच्या वेळेत उपवास सोडला जातो: सूर्योदयानंतर, हरिवासर (द्वादशीचा पहिला चतुर्थांश) संपल्यावर. तुमच्या शहराची वेळ वरील तक्त्यात आहे.
उपवास
परंपरेनुसार एकादशीला धान्य, विशेषतः तांदूळ, आणि डाळी वर्ज्य असतात. पूर्ण उपवास पाण्याशिवाय (निर्जला) किंवा फक्त पाण्यावर केला जातो; बहुतेक जण फलाहार करतात: फळे, दूध, सुकामेवा आणि साबुदाणा, बटाटा, आणि भगर, राजगिरा किंवा शिंगाड्याचे पीठ असे उपवासाचे पदार्थ, सैंधव मिठासह. आपल्या प्रकृतीनुसार उपवास करा: मुले, वृद्ध, गर्भवती स्त्रिया आणि आजारी व्यक्ती परंपरेने हलका उपवास करतात, आणि कोणताही आजार असल्यास आधी आपल्या डॉक्टरांना विचारा.
वर्षातील 24 एकादशी
| महिना | कृष्ण पक्ष | शुक्ल पक्ष |
|---|---|---|
| चैत्र | पापमोचनी एकादशी | कामदा एकादशी |
| वैशाख | वरूथिनी एकादशी | मोहिनी एकादशी |
| ज्येष्ठ | अपरा एकादशी | निर्जला एकादशी |
| आषाढ | योगिनी एकादशी | देवशयनी एकादशी |
| श्रावण | कामिका एकादशी | श्रावण पुत्रदा एकादशी |
| भाद्रपद | अजा एकादशी | पार्श्व एकादशी |
| आश्विन | इंदिरा एकादशी | पापांकुशा एकादशी |
| कार्तिक | रमा एकादशी | प्रबोधिनी एकादशी |
| मार्गशीर्ष | उत्पत्ती एकादशी | मोक्षदा एकादशी |
| पौष | सफला एकादशी | पौष पुत्रदा एकादशी |
| माघ | षटतिला एकादशी | जया एकादशी |
| फाल्गुन | विजया एकादशी | आमलकी एकादशी |
| अधिक मास | परमा एकादशी | पद्मिनी एकादशी |
महिन्यांची नावे उत्तर भारतातील पौर्णिमांत पंचांगानुसार आहेत, ज्यात महिना पौर्णिमेनंतर सुरू होतो. महाराष्ट्र, गुजरात आणि दक्षिणेतील अमांत पंचांगात कृष्ण पक्षातील एकादशी आधीच्या महिन्यात येते: उदाहरणार्थ पापमोचनी तिथे फाल्गुन कृष्ण पक्षातील आहे. अधिक मास असलेल्या वर्षी पद्मिनी आणि परमा मिळून 26 एकादशी होतात.
संपूर्ण भारतात
एकादशी संपूर्ण भारतात याच नावाने पाळली जाते. महाराष्ट्रात आषाढी एकादशी (देवशयनी) आणि कार्तिकी एकादशी (प्रबोधिनी) हे पंढरपूरच्या वारीचे मोठे दिवस आहेत, जेव्हा लाखो वारकरी पायी विठ्ठलाच्या दर्शनाला जातात. दक्षिणेत धनु सौर मासातील (डिसेंबर ते जानेवारी) शुक्ल एकादशी, वैकुंठ एकादशी, रोजी श्रीरंगम आणि तिरुमला सारख्या विष्णू मंदिरांत वैकुंठ द्वार उघडते. देवशयनी एकादशीपासून चातुर्मास सुरू होतो, जो प्रबोधिनी एकादशीला पूर्ण होतो.
प्रश्न
एकादशी म्हणजे काय?
प्रत्येक चांद्र पक्षातील अकरावा दिवस, विष्णूला समर्पित; वर्षात 24 एकादशी असतात, प्रत्येकीचे स्वतःचे नाव (अधिक मास असलेल्या वर्षात 26).
एकादशी: पाळण्याची पद्धत कोणती?
एकादशीला धान्याचा उपवास, विष्णूची पूजा, आणि दुसऱ्या दिवशी सकाळी हरिवासरानंतर पारणाच्या वेळेत उपवास सोडणे.
वेगवेगळ्या पंचांगांत एकादशी ची तारीख वेगळी का असते?
प्रत्येक पंचांग एका ठिकाणासाठी गणना करते: सूर्योदयाच्या (किंवा चंद्रोदयाच्या, किंवा संध्याकाळच्या) आसपास सुरू किंवा संपणारी तिथी वेगवेगळ्या शहरांत वेगवेगळ्या दिवशी येऊ शकते. या तारखा दाखवलेल्या शहरासाठी आहेत; वर तुमचे शहर निवडा.
एकादशीला काय खाल्ले जाते?
फळे, दूध, सुकामेवा आणि साबुदाणा, बटाटा आणि भगर, राजगिरा किंवा शिंगाड्याचे पीठ असे उपवासाचे पदार्थ, सैंधव मिठासह. धान्य, विशेषतः तांदूळ, आणि डाळी वर्ज्य असतात; काही जण फक्त पाण्यावर किंवा पाण्याशिवाय (निर्जला) उपवास करतात.
एकादशीचा उपवास कधी सोडला जातो?
दुसऱ्या दिवशी द्वादशीला, पारणाच्या वेळेत: सूर्योदयानंतर, हरिवासर (द्वादशीचा पहिला चतुर्थांश) संपल्यावर, आणि द्वादशी संपण्यापूर्वी. ही वेळ ठिकाणानुसार बदलते; तिथींच्या तक्त्यात तुमच्या शहराची वेळ आहे.
काही पंचांगांत एकादशी एक दिवस नंतर का असते?
एकादशी दोन सूर्योदयांना स्पर्श करते, किंवा दशमी पहाटेपर्यंत राहते, तेव्हा पंचांगांत एका दिवसाचा फरक पडू शकतो. हे पान बहुतेक पंचांगांचा स्मार्त नियम पाळते; इस्कॉनसारखे वैष्णव संप्रदाय बहुधा दुसऱ्या दिवशी उपवास करतात. आपल्या कुटुंबाची किंवा मंदिराची परंपरा पाळा.
वर्षात किती एकादशी असतात?
चोवीस, प्रत्येक चांद्र महिन्याच्या दोन्ही पक्षांत एक-एक. अधिक मास असलेल्या वर्षी पद्मिनी आणि परमा एकादशी मिळून 26 होतात.
सर्वात महत्त्वाची एकादशी कोणती?
परंपरेत प्रत्येक एकादशी प्रिय आहे, पण पाण्याशिवाय केली जाणारी निर्जला एकादशी सर्व 24 एकादशींचे पुण्य देणारी मानली जाते, आणि देवशयनी व प्रबोधिनी एकादशी चातुर्मासाची सुरुवात आणि शेवट आहेत.